کانال تلگرام سایت بیستایی
مترجم قدرتمند متون انگلیسی

مثل خر بیار باقالی و جمع کن کاسه کوزه رو

ارسال شده در ۱۷ام تیر ۱۳۹۴ با موضوع مطالب باحال

مثل خر بیار باقالی و جمع کن کاسه کوزه رو

مثل خر بیار باقالی و جمع کن کاسه کوزه رو

.
در قدیم برای قماربازی علاوه بر خانه‌هایی که در آن قمار راه می‌انداختند، مکانهایی مثل خرابه‌ها و پشت دروازه‌های شهر و روی پشت‌بام حمام‌ها و جاهای کم رفت و آمد سفره‌هایی برای این کار گشوده می‌شد و گرداننده قمار را “کاسه کوزه‌دار” می‌گفتند. کاسه کوزه سمبل این حرفه بشمار می‌رفت و غرض از کاسه ظرفی بود که از هر یک تومان بُرد، یک قران سهم گرداننده یا قمارخانه‌دار در آن انداخته می‌شد یعنی یک دهم مبلغ بُرد و کوزه نیز گلدان دهن باریک یا کوزه کوچکی بود که تاس را در آن ریخته و تکان داده و روی بساط می‌انداختند تا از یک تا شش روی رقمی بنشیند.
در کنار کاسه کوزه‌دار و قماربازها، اشخاصی نیز بودند که به آنها جیزگر می‌گفتند؛ یعنی پول قرض بده به کسانی که باخته و همچنان اصرار به بازی داشتند. این جیزگرها نزولی برابر تومان به تومان قرض می‌دادند که البته اصطلاح جیز شد یا جیز میشی از همین جا آمده است؛ در واقع به معنی سوزاندن طرف که وقتی از جوش و خروش و هیجان بازی بیرون می‌آمدند می‌فهمیدند که چه بلائی سرشان آمده است.
هنگامی که کار به دعوا و چاقوکشی می‌رسید، آژان و پاسبان سر می‌رسیدند و به بساط قماربازها حمله‌ور می‌شدند و اول کار آنها این بود که با لگدی کاسه و کوزه و بساط داخل سفره را به کناری پرت کرده و با گفتن جمع کن کاسه کوزه تو، همه اراذل را ریسه کرده و به کلانتری محل می‌بردند.

.
مثل خر بیار باقالی و جمع کن کاسه کوزه رو
.
مردي باقلای فراوان خرمن کرده بود و در کنار آن خوابيده بود. فرد ديگري که کارش زورگويي و دزدي بود، آمد و بنا کرد به پر کردن ظرف خودش. صاحب باقلا بلند شد که دزد را بگيرد. با هم گلاويز شدند و عاقبت دزد صاحب باقلا را بر زمين کوبيد و روی سينه اش نشست و گفت: بی انصاف من مي خواستم يک مقدار کمي از باقلاهاي تو را ببرم حالا که اين طور شد مي کشمت و همه را مي برم. صاحب باقلا که ديد زورش به او نمي رسد گفت: حالا که پاي جان در کار است برو خر بيار باقلا بار کن.
اين مثل در موقعي گفته مي شود که يک نفر از طرف آدم پرزور و قوي تر از خود ظلمي مي بيند و چون زورش به او نمي رسد ناچار حکم او را مي پذيرد.

مطالب مرتبط :
آش نخورده دهن سوخته، آواز خر و رقص شتر
حکایت جالب ضرب المثل فوت کوزه گری
حکایت ضرب المثل بامزه بزخری کردن
ریشه حکایت جالب یک کلاغ چهل کلاغ
داستان طنز خره ما کره گی دم نداشت

کانال تلگرام سایت بیستایی

ارسال نظر به